Skip to main content

472. ಭಾಗ_1_ಜೈನ_ನಿಶಿದಿ_ಮಂಟಪಗಳು#ಸಿದ್ದಪ್ಪನ_ಗುಡಿಗಳಾದಕಥೆ!...


ಭಾಗ_1_ಜೈನ_ನಿಶಿದಿ_ಮಂಟಪಗಳು
#ಸಿದ್ದಪ್ಪನ_ಗುಡಿಗಳಾದಕಥೆ!...

ಇತಿಹಾಸದ ಮರೆಯಲ್ಲಿ ಕಳೆದುಹೋದ ಸತ್ಯ

 ಗರ್ಭಗುಡಿಯ ಕಂಬಗಳು ಹೇಳುವ ಕಥೆ ಜೈನ ಸಲ್ಲೇಖನ ಸ್ಮಾರಕಗಳು ಹಿಂದೂ ದೇವಾಲಯಗಳಾಗಿ ಬದಲಾಗಿದ್ದು ಹೇಗೆ?...

​  ​ನಮ್ಮ ಕರ್ನಾಟಕದ ಗ್ರಾಮೀಣ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಸುತ್ತಾಡುವಾಗ ಹಾದಿಬೀದಿಯಲ್ಲಿ, ಹೊಲದ ಬದುಗಳಲ್ಲಿ ಸಣ್ಣ ಸಣ್ಣ "ಸಿದ್ದಪ್ಪನ ಗುಡಿ", "ಸಿದ್ಧರ ಮಂಟಪ" ಅಥವಾ "ಸಿದ್ಧೇಶ್ವರ ದೇವಸ್ಥಾನಗಳನ್ನು" ನೀವು ನೋಡಿರುತ್ತೀರಿ.

  ಆದರೆ ಈ ದೇವಾಲಯಗಳ ಗೋಡೆಗಳ ಒಳಗೆ ಶತಮಾನಗಳ ಹಿಂದಿನ ಒಂದು ಅಪ್ರತಿಮ ತ್ಯಾಗದ ಇತಿಹಾಸ ಅಡಗಿದೆ ಎಂಬುದು ನಿಮಗೆ ಗೊತ್ತೇ?...

  ​ಹೌದು ಇಂದು ನಾವು ಪೂಜಿಸುತ್ತಿರುವ ಹಲವು ಸಣ್ಣ ಪುಟ್ಟ ಈಶ್ವರ ಅಥವಾ ಸಿದ್ದಪ್ಪನ ಗುಡಿಗಳು ಮೂಲತಃ ಜೈನ ಧರ್ಮದ "ನಿಶಿದಿ ಮಂಟಪಗಳು", ಸಲ್ಲೇಖನ ಸ್ಮಾರಕಗಳು!...

 ​#ಏನಿದು_ನಿಶಿದಿ_ಮಂಟಪ?
ಜೈನ ಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಕಠಿಣವಾದ, ಆಹಾರ-ನೀರನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ ದೇಹ ಬಿಡುವ 'ಸಲ್ಲೇಖನ ವ್ರತ' ಅಂದರೆ ಸಮಾಧಿ ಮರಣ ಆಚರಿಸಿದ ಮಹಾನ್ ಮುನಿಗಳು ಕೊನೆಯುಸಿರೆಳೆದ ಪವಿತ್ರ ಜಾಗದಲ್ಲಿ ಅವರ ನೆನಪಿಗಾಗಿ ಕಂಬಗಳಿರುವ ಸಣ್ಣ ತೆರೆದ ಮಂಟಪಗಳನ್ನು ಕಟ್ಟಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು.

 ಇದನ್ನೇ 'ನಿಷಿಧಿ' ಅಥವಾ ನಿಶಿದಿ ಮಂಟಪ ಎನ್ನಲಾಗುತ್ತದೆ ಇಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ದೇವರ ವಿಗ್ರಹ ಇರದೆ ಕೇವಲ ಮುನಿಗಳ ಜೋಡಿ ಪಾದಗಳನ್ನು (ಪಾದುಕೆ) ಕೆತ್ತಲಾಗಿರುತ್ತಿತ್ತು.

#ಇವು_ಹಿಂದೂ_ದೇವಾಲಯಗಳಾಗಿ_ಬದಲಾಗಿದ್ದು_ಹೇಗೆ?.....
  ಕಾಲಾಂತರದಲ್ಲಿ ಜೈನ ಧರ್ಮದ ಪ್ರಭಾವ ಕಡಿಮೆಯಾದಾಗ ಮತ್ತು ಊರಿನಲ್ಲಿದ್ದ ಜೈನರು ಬೇರೆಡೆಗೆ ವಲಸೆ ಹೋದಾಗ ಈ ಸ್ಮಾರಕಗಳು ಒಂಟಿಯಾದವು.

 ಜೈನ ಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ಮೋಕ್ಷ ಪಡೆದವರನ್ನು "ಸಿದ್ಧರು" ಎನ್ನಲಾಗುತ್ತದೆ ಹಾಗಾಗಿ ಜನರು ಇದನ್ನು "ಸಿದ್ಧರ ಜಾಗ" ಎಂದು ಕರೆದರು. 

  ಇದು ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ 'ಸಿದ್ದಪ್ಪನ ಗುಡಿ'ಯಾಗಿ ಅಥವ #ಸಿದ್ದೇಶ್ವರ ದೇವರಾಗಿ ದೇಶೀಕರಣಗೊಂಡಿತು.

   ನಿಶಿದಿ ಶಾಸನ ಕಂಬಗಳ ಮೇಲಿರುವ ಧ್ಯಾನಸ್ಥ ಮುನಿಗಳ ಚಿತ್ರವನ್ನು ನೋಡಿ ಇವರು ಯಾರೋ ಹಿಂದೂ ಸಿದ್ಧ ಪುರುಷರು ಅಥವಾ ನಾಥ ಪಂಥದ ಯೋಗಿಗಳು ಎಂದು ಸ್ಥಳೀಯರು ಭಾವಿಸಿದರು.

    ನಂತರದ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಆ ತೆರೆದ ಕಂಬಗಳ ಸುತ್ತಲೂ ಗೋಡೆ ಕಟ್ಟಿ, ಒಳಗೆ ಶಿವಲಿಂಗ ಅಥವಾ ಬೇರೆ ದೇವತೆಯ ವಿಗ್ರಹವನ್ನು ತಂದಿಟ್ಟು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ದೇವಸ್ಥಾನವನ್ನಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಲಾಯಿತು.

  ​ನಿಮ್ಮೂರಿನ ಗುಡಿಯಲ್ಲೂ ಈ ಸತ್ಯ ಅಡಗಿದೆಯೇ? ಪತ್ತೆ ಹಚ್ಚುವುದು ಹೀಗೆ...

 ವಾಸ್ತುಶಾಸ್ತ್ರ ಮತ್ತು ಇತಿಹಾಸದ ಪ್ರಕಾರ ಇಂತಹ ಪರಿವರ್ತಿತ ಗುಡಿಗಳನ್ನು ಸುಲಭವಾಗಿ ಗುರುತಿಸಬಹುದು,
​ನೆಲದ ಮೇಲಿನ ಪಾದಗಳು ಅಂದರೆ ಗರ್ಭಗುಡಿಯ ಒಳಗೆ ವಿಗ್ರಹದ ಕೆಳಗೆ ಅಥವಾ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ ಜೋಡಿ ಪಾದಗಳ ಕೆತ್ತನೆ ಇದೆಯೇ ಎಂದು ಗಮನಿಸಿ.

  ​ಕಂಬಗಳ ಮೇಲಿನ ಮುನಿಗಳು ಅಂದರೆ ದೇವಸ್ಥಾನದ ಒಳಗೆ ಕಂಬಗಳ ಮೇಲೆ ಮುಕ್ಕೊಡೆ ಅಥವಾ ಬಟ್ಟೆಯಿಲ್ಲದೆ ಧ್ಯಾನ ಮಾಡುತ್ತಿರುವ ಜೈನ ಮುನಿಗಳ ಉಬ್ಬುಚಿತ್ರಗಳಿರುತ್ತವೆ ಅವುಗಳ ಮೇಲೆ ಸುಣ್ಣ ಬಳಿದು ಮರೆಮಾಚಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿರಬಹುದು!.

  ​ತೆರೆದ ಮಂಟಪದ ವಿನ್ಯಾಸದ ಗುಡಿಯನ್ನು ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾಗಿ ನೋಡಿದರೆ ಅದು ಮೂಲತಃ ಮುಚ್ಚಿದ ಕೋಣೆಯಾಗಿರದೆ ನಾಲ್ಕು ಕಂಬಗಳ ಮಂಟಪಕ್ಕೆ ನಂತರದ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಗೋಡೆ ಕಟ್ಟಿ ಬಾಗಿಲು ಇಟ್ಟಿದ್ದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ತಿಳಿಯುತ್ತದೆ.

  ​ಧರ್ಮಶಾಸ್ತ್ರ ಮತ್ತು ವಾಸ್ತುಶಾಸ್ತ್ರಗಳ ಪ್ರಕಾರ ಒಂದು ಧರ್ಮದ ಸ್ಮಾರಕವನ್ನು ಮತ್ತೊಂದು ಧರ್ಮದ ಗುಡಿಯನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಲು ಒಪ್ಪಿಗೆ ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೂ ಇತಿಹಾಸದ ಓಟದಲ್ಲಿ ಜನರ ಅಜ್ಞಾನ ಅಥವಾ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಮೇಳೈಕೆಯಿಂದಾಗಿ ಇಂತಹ ನೂರಾರು ಬದಲಾವಣೆಗಳು ನಮ್ಮ ಕಣ್ಣಮುಂದೆಯೇ ನಡೆದುಹೋಗಿವೆ.

​ಮುಂದಿನ ಬಾರಿ ನಿಮ್ಮೂರಿನ ಹಳೆಯ 'ಸಿದ್ದಪ್ಪನ ಗುಡಿ'ಗೆ ಹೋದಾಗ ಅಲ್ಲಿನ ಕಂಬಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ನೆಲವನ್ನು ಒಮ್ಮೆ ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾಗಿ ಗಮನಿಸಿ ನೋಡಿ. ಇತಿಹಾಸದ ಮೌನ ಪುಟಗಳು ನಿಮ್ಮೊಂದಿಗೆ ಮಾತನಾಡಬಹುದು!.

​ನಿಮ್ಮೂರಿನಲ್ಲೂ ಇಂತಹ ಗುಡಿಗಳಿದ್ದರೆ ಕಮೆಂಟ್ ಬಾಕ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳಿ.

 ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಉಳಿಸೋಣ, ಸತ್ಯವನ್ನು ಗೌರವಿಸೋಣ.

​#KarnatakaHistory #Jainism #HeritageKarnataka #HistoricalTruth #TempleArchitecture #VastuShastra #KannadaHistory #ExploreKarnataka #ಸಿದ್ದಪ್ಪನಗುಡಿ

Comments

Popular posts from this blog

# ಜುಟ್ಟು ಕಾಳಿಂಗ ಸಪ೯ದ ಆಸ್ತಿತ್ವದ ಮಲೆನಾಡಿನ ಮಿಥ್ಯೆ#

  # ಕಾಳಿ೦ಗ ಸಪ೯ದಲ್ಲಿ ಜುಟ್ಟು ಕಾಳಿಂಗ ಸಪ೯ ಅಂತ ಇದೇ ಅನ್ನುವ ಯಾರು ನೋಡದ ಸಪ೯ದ ಅಸ್ತಿತ್ವ#    ಮಲೆನಾಡಿನ ಹಳ್ಳಿಗಳಲ್ಲಿ, ಅದು ಕಾಳಿ೦ಗ ಸಪ೯ದ ವಾಸಸ್ಥಳದ ಪರಿಸರದಲ್ಲಿ ಜುಟ್ಟು ಕಾಳಿಂಗ ಸಪ೯ ಇದೆ ಅನ್ನುವ ಮಾತು ಆಗಾಗ್ಗೆ ಕೇಳುತ್ತಿರುತ್ತೇವೆ. ಆದರೆ ಆ ರೀತಿಯ ಹಾವು ಇಲ್ಲ ಎಂದು ಹಾವಿನ ಬಗ್ಗೆ ಸಂಶೋದನೆ ಮಾಡುವವರು, ಅರಣ್ಯ ಇಲಾಖೆಯವರು, ಹಾವು ಹಿಡಿಯುವವರು ಖಡಾಖಂಡಿತವಾಗಿ ಹೇಳುತ್ತಾರಾದರು, ಈ ವದಂತಿ ಹೇಗೆ ಹರಡಿದೆ?.    ಇದು ಒಂದು ಊರು ಹಳ್ಳಿಯಲ್ಲ ನಾನು ನೋಡಿದಂತೆ ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದ ರತ್ನಗಿರಿಯಿ೦ದ ಕೇರಳದ ಕಾಸರಗೋಡಿನ ತನಕ ಜುಟ್ಟು ಕಾಳಿಂಗದ ಅನೇಕ ರೋಚಕ ಕಥೆ ಕೇಳಿದ್ದೇನೆ.   ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷ ನೋಡಿದವರು ತಾವು ಎನ್ನುವ ಅನೇಕರಲ್ಲಿ ಮಾತಾಡಿದ್ದೇನೆ ಆದರೆ ಅದು ನಂಬಲಹ೯ ಮಾಹಿತಿ ಅನಿಸಲಿಲ್ಲ, ಒಂದು ರೀತಿ ಕಾಲ್ಪನಿಕ ತ್ರಿಲ್ಲರ್ ಕಥೆ ಅಷ್ಟೇ ಅನ್ನಬಹುದು.    ಜಡೆ ಕಾಳಿಂಗ ಸಪ೯ಕ್ಕೆ ರೋಷ ಜಾಸ್ತಿ, ಹೆಡೆ ಮೇಲೆ ಕೂದಲಿನ ಜುಟ್ಟು ಇರುತ್ತೆ, ಮನುಷ್ಯರನ್ನ ಕಂಡರೆ ಓಡಿಸಿಕೊಂಡು ಬರುತ್ತೆ, ಅದರಿಂದ ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಒಂದೇ ದಾರಿ ಅದೇನೆಂದರೆ ತಗ್ಗಿನ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಓಡುವುದು.     ಯಾಕೆ೦ದರೆ ಓಡಿಸಿಕೊಂಡು ಬರುವ ಜುಟ್ಟು ಕಾಳಿಂಗದ ಜುಟ್ಟು, ಇಳಿಜಾರಿನಲ್ಲಿ ಅದರ ತಲೆಯಿ೦ದ ಇಳಿಜಾರಿಗೆ ಸರಿಯುವುದರಿಂದ  ಕಣ್ಣಿನ ಮೇಲೆ ಕೂದಲ ಜುಟ್ಟು ಮುಚ್ಚುವುದರಿಂದ ಕಣ್ಣು ಕಾಣುವುದಿಲ್ಲ, ಆಗಲೇ ತಪ್...

ರಿಪ್ಪನ್ ಪೇಟೆ ( ಶಿವಮೊಗ್ಗ ಜಿಲ್ಲೆ) ಹೆಸರು ಬಂದಿದ್ದಾದರು ಹೇಗೆ?

#  ರಿಪ್ಪನ್ ಪೇಟೆ ಶಿವಮೊಗ್ಗ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಹೊಸನಗರ ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ಪ್ರಮುಖ ಹೋಬಳಿ ಕೇಂದ್ರ ಈ ಆಂಗ್ಲ ಅಧಿಕಾರಿಯ ಹೆಸರು ಇಡಲು ಕಾರಣವಾದ ಘಟನೆ ತುಂಬಾ ಕುತೂಹಲಕಾರಿ# ಸ್ವಲ್ಪ ಕಾಲ ನೀವು ಈ ಲೇಖನ ಓದಿದರೆ ಕಾರಣ ಗೊತ್ತಾಗುತ್ತೆ.    ಆಗ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಸಕಾ೯ರರಕ್ಕೆ ಆಡಳಿತ ಸುಗುಮಕ್ಕೆ ರೈಲು ಮಾಗ೯ ಅತ್ಯಗತ್ಯ ಎಂಬ ಸಕಾರಣ ಮನವರಿಕೆ ಆದ ಕಾಲ ಏಕೆಂದರೆ ಬ್ರಿಟಿಷರು ಅಮೆರಿಕಾ ವಲಸೆಯಲ್ಲಿ ಇದನ್ನ ಮನಗOಡಿದ್ದರು, ಬೆಂಗಳೂಳಿ ರಿಂದ ಶಿವಮೊಗ್ಗ ತಲುಪುವ ರೈಲು ಮಾಗ೯ ತಾಳಗುಪ್ಪಾ ತಲುಪಿದರೆ ಜೋಗ ಜಲಪಾತ ವೀಕ್ಷಣೆಗೆ ಅನುಕೂಲ ಎಂಬುದು ಹಾಗೆ ಮತ್ತೊಂದು ಮ್ಯಸೂರು ಸಕಾ೯ರ ಶರಾವತಿ ನದಿಗೆ ಆಣೆಕಟ್ಟು ಕಟ್ಟಿ.ಜಲ ವಿದ್ಯುತ್ ತಯಾರಿಸಲು ಸಾಮಗ್ರಿ ಸಾಗಾಣಿಕೆಗೆ ಅನುಕೂಲ ಎಂಬ ಕಾರಣದಿಂದ ಶಿವಮೊಗ್ಗದಿಂದ ತಾಳಗುಪ್ಪ ರೈಲು ಮಾಗ೯ ಯೋಜನೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು.    ಆಗ ಪ್ಲೇಗ್ ಮಾರಿಯ ಕಾಲ, ಎಲ್ಲೆಲ್ಲೂ ಜನ ಸಾಯುತ್ತಿದ್ದರು ಆಗಲೇ ಈ ರೈಲು ಮಾಗ೯ ಶಿವಮೊಗ್ಗ ಆರಸಾಳಿOದ ದೊಡ್ಡಿನ ಕೊಪ್ಪ (ಈಗಿನ ರಿಪ್ಪನ್ ಪೇಟೆ) ಆನಂದಪುರಂ ಮಾಗ೯ ನಿಗದಿ ಆಗಿತ್ತು ಆದರೆ ಈ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಒಂದು  ವದಂತಿ ಈ ಬಾಗದಲ್ಲಿ ಹರಡಿತ್ತು ಅದೇನೆಂದರೆ ರೈಲು ಬಂದರೆ ಪ್ಲೇ ಗು ಬರುತ್ತೆ  ಅಂತ.    ಹಾಗಾಗಿ ಈ ಭಾಗದಲ್ಲಿನ ಜಾಗೃತ ಜನ ನಾಯಕರುಗಳು ಹೇಗಾದರು ಮಾಡಿ ರೈಲು ಬರದಂತೆ ಮಾಡಲು ಎಲ್ಲಾ ರೀತಿಯ ಪ್ರಯತ್ನ ಮಾಡಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು.     ಇದೇ ಸಂದಭ೯ದಲ್ಲ...

HISTORICAL SAGAR MARIKAMBA JATRA.ಐತಿಹಾಸಿಕ ಸಾಗರದ ಮಾರಿಕಾಂಬಾ ಜಾತ್ರೆ

     ಸಾಗರದ ಮಾರಿಕಾಂಬಾ ಜಾತ್ರೆ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಚರಿತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ದಾಖಲೆ.        ಕನಾ೯ಟಕ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಎರೆಡು ಮಾರಿಕಾಂಬಾ ಜಾತ್ರೆಗಳು ಪ್ರಸಿದ್ಧಿ ಪಡೆದಿದೆ ಅದು ಉತ್ತರ ಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಸಿಸಿ೯ಯದ್ದು ಮತ್ತು ಶಿವಮೊಗ್ಗ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಸಾಗರದ್ದು.    ಪ್ರತಿ ಮೂರು ವಷ೯ಕೆ ಈ ಜಾತ್ರೆ ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತೆ ಶೂದ್ರ ವಗ೯ದವರು ಭಯ ಮತ್ತು ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಕುರಿ ಕೋಳಿ ಬಲಿ ನೀಡುವ ಪರಂಪರೆ ಇದೆ.ಮಂಗಳವಾರ ಮೇಲು ಜಾತಿಯ ಜನರ ಪೂಜೆ ದೇವಿಯ ತವರು ಮನೆಯಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತದೆ ನಂತರ ರಾತ್ರಿ ಗಂಡನ ಸೇರುವ ಮಾರಿಗೆ ಶೂದ್ರರ ಪೂಜೆ, ಬಲಿ ಮೀಸಲು.    ಮೊದಲೆಲ್ಲ ಮಾರಿಯಮ್ಮನಿಗೆ ಕೊಣನ ಬಲಿ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದರು ಈಗ ಇದು ಕಾನೂನು ಪ್ರಕಾರ ನಿಷಿದ್ಧ ಆದರೆ ಈ ಆಚಾರಣೆ ಗುಪ್ತವಾಗಿ ಬೇರೆ ಕಡೆ ನಡೆಸಲಾಗುತ್ತೆ ಅನ್ನುತ್ತಾರೆ.    ಸಾಗರದ ಮಾರಿಕಾ0ಬಾ ಜಾತ್ರೆ ಜಾತ್ರೆಯಿ೦ದ ಜಾತ್ರೆಗೆ ಅದೂರಿಯಾಗಿ ನಡೆಯುತ್ತದೆ, ಕೋಟ್ಯಾoತರ ಹಣದ ವಹಿವಾಟು ಕೂಡ, ಮೊದಲೆಲ್ಲ ಹಣದ ಅಪರಾ ತಪರ ಆಗುತ್ತಿದೆ ಎಂಬ ಗುಲ್ಲು ಇತ್ತು ಆದರೆ ಈಗೆಲ್ಲ ಪಾರದಶ೯ಕವಾಗಿದೆ ಆದರೂ ಈ ಬಾರಿಯ 2017ರ ಜಾತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಅವ್ಯವಹಾರದ ಆರೋಪ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ ಈ ವಿಚಾರ ಇಲ್ಲಿ ಅಪ್ರಸ್ತುತ ಆದರೂ ಈ ಬಗ್ಗೆ ಬರೆಯಲು ಕಾರಣ ಕೆಳದಿ ಅರಸರ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಅಂದರೆ 350 ವಷ೯ದ ಹಿಂದೆಯೂ ರಾಜರಿಗೆ ಸಾಗರದ ಮಾರಿಕಾಂಬಾ ಜಾತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಸಾವ೯ಜನಿಕರಿಂದ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿದ ಜಾತ...